Ubezpieczenie zdrowotne studenta - kto ubezpiecza i kiedy wygasa?

Wielu studentów nie zdaje sobie sprawy z braku ubezpieczenia w NFZ. Konsekwencje mogą być fatalne – w przypadku nagłego wypadku lub choroby, studenci mogą być obciążeni wielką kwotą za leczenie, dlatego warto jak najszybciej sprawdzić swój status ubezpieczenia i wyjaśnić ewentualne niezgodności. W tym poradniku wyjaśnimy, jak wygląda kwestia dobrego ubezpieczenia studenckiego.

Kto ubezpiecza studenta?

Osoby między18 a 26 rokiem życia, które nadal kontynuują naukę, są objęte ubezpieczeniem zdrowotnym swoich rodziców. Starsi studenci wraz z przekroczeniem tego wieku utracą prawo do świadczeń zdrowotnych. Aby tego uniknąć będą musieli powiadomić o tym fakcie uczelnię (wniosek o ubezpieczenie zdrowotne studenta), która jest obowiązana do ubezpieczenia studenta w NFZ.

Studenci są zgłaszani do ubezpieczania zdrowotnego w NFZ:

  • przez swoich rodziców do ukończenia 26 roku życia, jeśli nie pracują w formie umowy o pracę i nie prowadzą działalności gospodarczej, zgodnie bowiem z przepisami powszechne ubezpieczenie zdrowotne obejmuje oprócz ubezpieczonego, także członków jego rodziny,
  • przez pracodawcę, jeśli są zatrudnieni na umowę o pracę,
  • przez siebie samych, jeśli prowadzą działalność gospodarczą,
  • przez pracującego lub prowadzącego działalność gospodarczą współmałżonka (ubezpieczenie zdrowotne studenta po ślubie, w związku małżeńskim),
  • przez uczelnię, na ich wniosek, jeśli ukończyli 26 lat i nie podlegają ubezpieczeniu z innego tytułu,
  • przez uczelnie, jeśli nie ukończyli 26 lat, ale nie mogą być zgłoszeni do ubezpieczenia przez rodziców (bo np. rodzice nie żyją).

Ubezpieczenie studenta przez uczelnię

Uczelnia zgłasza studenta do ubezpieczenia wtedy, kiedy student nie posiada innego tytułu do ubezpieczenia zdrowotnego i nie został zgłoszony do ubezpieczenia jako członek rodziny (ubezpieczenie zdrowotne na uczelni).

Student podlega obowiązkowo ubezpieczeniu zdrowotnemu. Nie ma znaczenia, czy jest studentem uczelni państwowej czy prywatnej ani to, czy studia odbywają się w systemie dziennym, zaocznym (student niepracujący) czy wieczorowym.

Obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego dla studentów powstaje z dniem aktu przyjęcia w poczet studentów i złożenia oświadczenia o niepodleganiu obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z innego tytułu. Obowiązek ten trwa do dnia ukończenia szkoły wyższej albo skreślenia z listy studentów.

Płatnikiem składek na ubezpieczenie zdrowotne za studentów jest uczelnia. Uczelni zgłasza studenta do ubezpieczenia zdrowotnego i opłaca za studenta składkę na ubezpieczenie.

W przypadku, kiedy student ma inny tytuł do ubezpieczenia zdrowotnego, uczelnia nie ma obowiązku zgłaszać go do ubezpieczenia zdrowotnego. Odrębnym tytułem do ubezpieczenia może być umowa o pracę, własna działalność gospodarcza. Wtedy student podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu.

Ponadto posiadanie statusu członka rodziny osoby ubezpieczonej zwalnia studenta z obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego. Student, który równocześnie spełnia warunki do podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu jako członek rodziny, podlega ubezpieczeniu jako członek rodziny, a jako student nie podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu.

Co obejmuje zdrowotne ubezpieczenie studenckie?

Świadczenia opieki zdrowotnej finansowane ze środków publicznych, czyli wszelkie czynności służące zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu i poprawie zdrowia oraz inne działania medyczne wynikające z procesu leczenia lub odrębnych przepisów, związane z:

  • badaniem i poradą lekarską,
  • leczeniem,
  • rehabilitacją leczniczą,
  • opieką nad kobietą ciężarną i dzieckiem,
  • badaniami diagnostycznymi,
  • pielęgnacją chorych i niepełnosprawnych, oraz opieką nad nimi,
  • profilaktyką zdrowotną,
  • z orzekaniem i opiniowaniem o stanie zdrowia,
  • czynnościami technicznymi z zakresu protetyki i ortodoncji oraz zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze.

Warto pamiętać, że oprócz ubezpieczenia zdrowotnego student powinien zadbać o inne ubezpieczenia dobrowolne, które zwiększą jego komfort (np. ubezpieczenie od nieszczęśliwych wypadków dla studentów).

Kiedy wygasa (ile trwa) ubezpieczenie zdrowotne studenta?

Jeśli student był zgłoszony przez rodzica, a potem podjął na krótko pracę, wtedy automatycznie został wyrejestrowany z ubezpieczenia z tytułu ubezpieczenia rodzica. W takiej sytuacji musi zostać ponownie zgłoszony do ubezpieczenia. 

Prawo do ubezpieczenia wygaśnie studentowi także, gdy rodzice, którzy zgłosili go do ubezpieczenia zmienią pracę i nie zgłoszą studenta u nowego pracodawcy. Zgodnie z przepisami, rodzic powinien wówczas zgłosić studenta do ubezpieczenia ponownie za pośrednictwem swojego pracodawcy (lub urzędu dla bezrobotnych, jeżeli jest bezrobotnym).

Jeśli student nie ma prawnego opiekuna lub ukończył 26 lat i nie ma innego tytułu do ubezpieczenia w NFZ, obowiązek ten powinna spełnić jego uczelnia na wniosek studenta.

Ubezpieczenie zdrowotne po skreśleniu z listy studentów

Kiedy wygaśnie prawo do świadczeń zdrowotnych w wypadku utraty statusu studenta? Prawo do świadczeń zdrowotnych ustaje zazwyczaj po upływie 30 dni od dnia wygaśnięcia ubezpieczenia. W przypadku studentów jest to dłuższy okres. Prawo do świadczeń dla absolwentów (ubezpieczenie studenta po obronie) oraz osób skreślonych z listy studentów lub uczniów ustaje po upływie 4 miesięcy.

Ubezpieczenie zdrowotne studenta po 26 roku życia

Studenci, którzy przekroczą ten wiek automatycznie utracą ubezpieczenie z tego tytułu. Nie oznacza to jednak, że niepracujący studenci, którzy nie posiadają innych tytułów uprawniających do korzystania z powszechnej opieki zdrowotnej pozostaną nieubezpieczeni. Konieczne będzie powiadomienie o takim fakcie szkoły lub uczelni wyższej, która jest zobowiązana zgłosić studenta do ubezpieczenia w NFZ. Tym samym ubezpieczenie zdrowotne zostanie zachowane.

Ubezpieczenie zdrowotne dla studenta z zagranicy

Student będący obywatelem państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) uprawniony jest do bezpłatnych świadczeń opieki zdrowotnej udzielanych przez świadczeniodawców, którzy zawarli umowy na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z Narodowym Funduszem Zdrowia na podstawie Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego. Jeśli nie posiada tytułu do ubezpieczenia w kraju zamieszkania, zgłaszany jest do ubezpieczenia przez uczelnię na zasadach obowiązujących studentów polskich.

Student niebędący obywatelem państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) może ubezpieczyć się dobrowolnie zawierając umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia. Umowa zawierana jest na podstawie pisemnego wniosku oraz zaświadczenia potwierdzającego status studenta i paszportu. Student, który zawrze umowę i terminowo opłaca składki (cena ubezpieczenia zdrowotnego) ma prawo do pełnego zakresu świadczeń opieki zdrowotnej na terenie Polski w placówkach, które zawarły umowę na świadczenia opieki medycznej z NFZ.