Co to jest niedoubezpieczenie i doubezpieczenie?

Kupując ubezpieczenie samodzielnie podaje się wartość chronionej nieruchomości lub pojazdu. Czasem jednak zdarza się, że wartość ta nie odpowiada rzeczywistej wartości. Mamy wówczas do czynienia z niedoubezpieczeniem lub nadubezpieczeniem.

Co to jest i kiedy występuje niedoubezpieczenie?

Wraz ze wzrostem wartości ubezpieczanego majątku, wzrasta też składka. Nie należy jednak podawać zbyt niskiej wartości, aby nie dopuścić do tzw. niedoubezpieczenia. To sytuacja, w której maksymalne możliwe odszkodowanie (suma ubezpieczenia) nie pokryje w całości strat wynikającej z tzw. szkody całkowitej. Pojęcie niedoubezpieczenia z definicji określa wszystkie rodzaje niedoubezpieczenia w ubezpieczeniach majątkowych, bo warto pamiętać, że niedoubezpieczenie może dotyczyć wszystkich elementów majątku – mówimy o niedoubezpieczeniu mienia, nieruchomości, budynku, pojazdu (AC). Niedoubezpieczenie występuje również w ubezpieczeniach osobowych. Samego terminu „niedoubezpieczenie” nie znajdziemy jednak z reguły w OWU.

Skutki niedoubezpieczenia

Konsekwencje niedoubezpieczenia to najprościej mówiąc nieotrzymanie kwoty ubezpieczenia w takiej wysokości, w jakiej chcielibyśmy ją dostać. Zaniżając sumę ubezpieczenia, możemy obniżyć składkę polisy nieruchomości, ale jednocześnie narażamy się na nieadekwatną do poniesionych strat wypłatę odszkodowania, które zgodnie z warunkami OWU (Ogólnymi Warunkami Ubezpieczenia) ograniczone jest wskazaną sumą ubezpieczenia.

Niedoubezpieczenie staje się dla klienta dużym problemem w przypadku szkody całkowitej, a tych na szczęście nie ma zbyt wielu. Znacznie częściej zdarzają się zaniżone ubezpieczenia elementów stałych lub mienia ruchomego. Te bywają w praktyce nawet bardziej dotkliwe, bo szkody częściowe to zdarzenia, w których niedoubezpieczenie ujawnia się najczęściej.

Co to jest doubezpieczenie?

Doubezpieczenie to dodatkowa umowa ubezpieczenia, którą klient zawiera do wykupionej wcześniej polisy. Ma ona na celu zwiększenie sumy ubezpieczenia w taki sposób, by mienie zostało objęte ochroną w pełni odpowiadającą jego wartości. 

Warto pamiętać, że ubezpieczyciel ponosi odpowiedzialność jedynie do faktycznej wysokości szkody. Zawyżona wartość nie jest więc równoznaczna z wypłatą większego odszkodowania, co oznacza, że zawyżenie wartości (jednoczesne podwyższenie składki polisy) jest nieopłacalne. Gdy po powstałej szkodzie skorzystamy z ubezpieczenia, ubezpieczyciel zwykle pomniejsza sumę ubezpieczenia o wypłaconą kwotę. Aby ponownie chronić swoją własność w pełnym wymiarze, warto zrobić doubezpieczenie do polisy, dokonując wpłaty składki.

Podobnie jak w wypadku niedoubezpieczenia, możemy spotkać różne rodzaje doubezpieczenia: doubezpieczenie pojazdu po szkodzie (samochodu po szkodzie), samochodu na wyjazd za granicę, doubezpieczenie AC czy nawet szyb. Definicja ta obejmuje również inne składowe majątku – wyróżniamy doubezpieczenie mienia, nieruchomości, budynku czy pojazdu (AC) do wartości rynkowej. Również tu występuje opcja doubezpieczenia w polisach osobowych – doubezpieczenie współmałżonka, członka rodziny czy młodego kierowcy.

Jak wyliczyć sumę ubezpieczenia, żeby nie doszło do niedoubezpieczenia i nadubezpieczenia? Najlepiej zdać się na swojego agenta ubezpieczeniowego albo na rzeczoznawcę. Jeśli chcemy ustalić sumę bardziej orientacyjnie, skorzystajmy z internetowych kalkulatorów lub z porównania z cenami analogicznych przedmiotów pod kątem ich wartości rynkowej (np. samochód – ogłoszenia nt. sprzedaży, nieruchomość – ceny kupna/sprzedaży w interesującej nas okolicy.